De wintersoldaat – Daniel Mason
Een thriller, oorlogsboek en romantisch verhaal in 1 staat er op het boek. Een oorlogsboek is het zeker. Lucius ervaart wat zoveel jonge soldaten tijdens de Eerste Wereldoorlog ervaren. Met grote verwachtingen de oorlog in en na 24 uur al volledig gedesillusioneerd.
Lucius is geneeskundestudent in Wenen. Hij meldt zich uiteindelijk toch maar aan voor het leger, vooral omdat zijn familie zo aandringt. Zijn vader heeft in een kamer op een tafel een kaart met alle frontlijnen uitgestippeld, zo’n familie. De legerleiding stuurt hem naar een ‘goed uitgerust veldhospitaal’ in de Karpaten (ergens in het huidige grensgebied Polen/Oekraïne/Hongarije). Lucius heeft nog nooit geopereerd, maar verwacht dat hij in elk geval met een röntgenapparaat aan de slag kan. Dat vindt hij namelijk mateloos interessant, net als neurologie.
Het veldhospitaal blijkt een kerk met een gat in het dak te zijn. En de ‘goede uitrusting’ bestaat vooral uit Margaretha, een non die Lucius verwelkomt met een machinegeweer in de hand. ‘Laus’ (luis) is de grootste vijand. Margareta helpt de bedremmelde Lucius de eerste uren en dagen door. En leert hem en passant ook amputeren, hechten en meer van dat werk.
Op een dag komt soldaat Horvath binnen, opgerold in een kruiwagen. Gevalletje shellshock, zouden we nu zeggen. Maar dat wisten ze toen nog niet. Ze wisten wel dat soldaten symptomen konden krijgen van een ziekte terwijl ze kerngezond waren. Lucius raakt geïntrigeerd door de ziekte van Horvath en dat heeft grote gevolgen.
Ook grote gevolgen heeft tyfus. Niet alleen roeit het de halve ziekenzaal uit, ook Margareta wordt dood- en doodziek. En dat heeft gevolgen voor de verhoudingen tussen Margareta en Lucius.
De wintersoldaat is een meeslepend en mooi geschreven boek. Met een prachtig einde, helemaal passend bij het verhaal. Maar ‘thriller, oorlogsboek en romantisch verhaal in 1’? Nee, dat niet. Ik vond het geen thriller. En ook geen echt romantisch verhaal. Meer de onvermijdelijke ‘love interest’ die je in de meeste oorlogsfilms ook ziet. Dus eigenlijk is het gewoon een oorlogsboek. Over geneeskunde en hoe artsen al improviserend het fenomeen shellshock behandelen. Over het onbegrip voor psychische wonden bij recruteringsofficieren en de legerleiding. En het gaat over het voor ons onbekende oostfront. Dat na de wapenstilstand in 1918 nog lang onrustig was. En waar het nu weer onrustig is: het speelt in het grensgebied van het huidige Polen, Oekraïne en Hongarije. Weer is er dreiging van Russen. Mooi boek, aanrader!
Links
- Auteur: Daniel Mason
